Ana içeriğe atla

Bir Analiz Projesi Baştan Sona Nasıl İlerler?

"Veriyi gönderdim, şimdi ne oluyor?" sorusunun cevabı çoğu yerde belirsiz kalır. Burada, kurgusal bir örnek üzerinden — bir fizyoterapi kliniğinde diz hareket açıklığı ölçümlerinin gözlemciler arası güvenilirliğini test eden bir çalışma üzerinden — sürecin her adımını gösteriyoruz: veri geldiğinde ne yapıyoruz, analiz planını nasıl kuruyoruz, raporu nasıl hazırlıyoruz.

Örnekteki kurum, katılımcılar ve sayılar kurgusaldır; amaç belirli bir vakayı değil, GetBayes'in her projede izlediği adımları göstermektir.

Bu örnek kime fikir verir?

  • Verisini göndermeden önce sürecin nasıl işleyeceğini merak edenler

  • Gözlemciler arası/gözlemci içi güvenilirlik (ICC, kappa) raporlaması gereken araştırmacılar

  • "Veriyi teslim edince süreç bitiyor mu?" diye soranlar

  • Daha önce analiz sürecinde şeffaflık eksikliği yaşamış araştırmacılar

1. Neyi ölçtüğümüzü netleştirdik

Araştırmacı, diz protezi sonrası rehabilitasyon gören 96 hastada, iki fizyoterapistin goniometre ile ölçtüğü diz fleksiyon açısı değerlerinin ne kadar tutarlı olduğunu raporlamak istiyordu; dergi ayrıca gözlemci içi tekrarlanabilirlik istiyordu. Hedef bir fizyoterapi dergisine yayın; dolayısıyla rapor standardı yayın düzeyinde olmalıydı.

İlk görüşmede netleştirdiğimiz noktalar: hangi ölçümün birincil sonlanım noktası olduğu (gözlemciler arası ICC), hangi alt kümenin gözlemci içi güvenilirlik için ayrılacağı (%20'lik rastgele bir alt grup, bir hafta sonra aynı gözlemci tarafından tekrar ölçülecek) ve raporun hangi kılavuza göre yazılacağı (güvenilirlik çalışmaları için GRRAS tarzı raporlama).

2. Veriyi denetledik

Veri elimize geçtiğinde önce bir denetimden geçiyor — 'veriniz hatalı, gidin düzeltin' demiyoruz, sorunu tam olarak tespit edip düzeltebildiğimizi kendimiz düzeltiyoruz.

  • 4 kayıtta açı birimi derece yerine yanlışlıkla radyan girilmişti — kaynak formla karşılaştırılarak düzeltildi

  • 3 hastada yaş bilgisi eksikti; hastane kayıt numarasından hastane sistemine dönülerek tamamlandı

  • Aynı komplikasyon türü dosyada 3 farklı şekilde yazılmıştı ("enfeksiyon", "enf.", "yara yeri enfeksiyonu") — tek kategoriye standardize edildi

  • Ham veri dosyası olduğu gibi saklandı; tüm düzeltmeler ayrı bir 'temizlenmiş veri' kopyasında, hangi satırın neden değiştiğini gösteren bir kayıtla birlikte yapıldı

3. Analiz planından teslime

  1. 01

    Analiz planını yazılı hâle getirdik

    Hangi ICC modelinin (iki yönlü rastgele etkiler, mutlak uyum) kullanılacağı, hangi güven aralığı yönteminin raporlanacağı ve hastaların bir kısmında her iki dizin de ölçülmüş olmasının (bağımsızlık ihlali) nasıl ele alınacağı — karma etkili model ile — analiz başlamadan önce yazıya döküldü ve araştırmacıya onaylatıldı.

  2. 02

    Analizi çalıştırdık

    Varsayım kontrolleri (normallik, ölçüm hatasının gruplar arasında homojenliği) önce yapıldı. Gözlemciler arası ICC 0,84 (%95 GA: 0,76–0,89) olarak bulundu; gözlemci içi ICC alt grupta 0,91 (%95 GA: 0,82–0,96) olarak hesaplandı — ikisi de %95 güven aralığı ve model tipiyle birlikte raporlandı.

  3. 03

    Raporu hazırladık

    Sonuçlar GRRAS önerilerine uygun biçimde: örneklem tanımı, ölçüm koşulları, ICC modeli ve tipi, güven aralıkları ve Bland-Altman uyum grafiğiyle birlikte yazıldı. Her yöntem seçiminin gerekçesi metne işlendi.

  4. 04

    Kalite kontrolünden geçirdik

    Rapor teslim edilmeden önce tablolar, sayılar ve şekiller kaynak analiz çıktısıyla tek tek karşılaştırıldı; Türkçe karakterler ve biçimlendirme kontrol edildi.

4. Teslim ettik, sürecin devamında yanında kaldık

Rapor teslim edildikten sonra araştırmacı dergiye başvurdu; hakem, ek olarak Bland-Altman grafiğindeki sınırların yorumlanmasını ve bir tabloya ölçüm birimi netliği eklenmesini istedi. Danışman veya hakem geri bildirimiyle gelen bu tür revizyonlar her zaman ücretsizdir — ayrı bir teklif çıkarmadık, aynı gün güncelleyip gönderdik. Kapsam gerçekten değişmediği sürece, süreç boyunca ek taleplerde de araştırmacıyla birlikte çözüm buluyoruz; amacımız savunmaya veya yayına siz hazır çıkana kadar yanınızda olmak.

Proje verisi, gerçek teslimatlarımızda olduğu gibi yalnızca bu çalışma için kullanıldı, üçüncü kişilerle paylaşılmadı ve teslimattan sonraki 90 gün içinde silindi.

Merak edilenler

Bu gerçek bir vaka mı?

Hayır, kurum ve tüm sayılar kurgusaldır. Amacı belirli bir çalışmayı değil, GetBayes'in her projede izlediği adımları göstermektir — gerçek projelerde aynı adımlar sizin verinizle uygulanır.

Bu süreç her projede aynı mı işliyor?

Adımların sırası aynı: netleştirme, veri denetimi, yazılı analiz planı, analiz, raporlama, kalite kontrolü, teslimat ve revizyon. Her adımın ne kadar süreceği çalışmanın büyüklüğüne ve verinin durumuna göre değişir; küçük ve temiz bir veri seti bu adımları saatler içinde tamamlar.

Veri denetiminde bir sorun bulursanız ne oluyor?

Düzeltebildiğimiz sorunları (kodlama hataları, birim karışıklıkları, eksik alanların kaynaktan tamamlanması gibi) kendimiz düzeltiyoruz ve hangi değişikliği neden yaptığımızı kaydediyoruz. Düzeltemeyeceğimiz veya sizin karar vermeniz gereken bir durum varsa (örneğin dışlama kriteri), size soruyoruz — asla tahmin ederek doldurmuyoruz.

Analiz planı onaylandıktan sonra değişebilir mi?

Evet, ama her değişiklik (yeni bir test, bırakılan bir model, alternatif bir düzeltme) gerekçesiyle birlikte kaydedilir ve raporda şeffaf biçimde belirtilir — sessizce değiştirilen hiçbir yöntem yoktur.

Revizyon süreci ne zaman biter?

Danışman veya hakem geri bildirimiyle gelen revizyonlarda net bir üst sınır koymuyoruz; savunmaya veya kabul aşamasına kadar yanınızdayız. Kapsamı tamamen değiştiren yeni bir talep gelirse (örneğin yeni bir veri seti veya farklı bir araştırma sorusu), bunu ayrıca konuşuruz.

Kendi veriniz için aynı süreci işletelim

Çalışmanızı ve verinizi anlatın; ilk adım olan netleştirme görüşmesini 24 saat içinde ücretsiz ön değerlendirmeyle yapalım.

Son güncelleme: 10 Temmuz 2026